44e jaargang (bladzijde 114) nr.3 / IN: Periodiek HKM
Grafplaten uit de Vecht
Auteurs: Hans van Bemmel
Jan Simonis
Dit is de tekst zonder afbeeldingen: zie daarvoor de papieren editie.
Bij de grootscheepse schoonmaakoperatie van de Vecht in de periode 2011-2015 zijn in de opgebaggerde vervuilde slib belangrijke archeologische vondsten gedaan, waaronder een replica uit de zeventiende eeuw van een grote marmeren kop van de Romeinse keizer Vespasianus en een vroegmiddeleeuws zwaard uit de achtste/negende eeuw. Bijzonder verrassend was de vondst van twee grafplaten, één van koper en één van lood en tin, met daarop vermeld de naam ‘Huydecoper’. De twee platen van ongeveer 21 cm x 16 cm groot zijn waarschijnlijk ter hoogte van Nigtevecht uit Vecht opgebaggerd. Hoe ze daar terecht zijn gekomen, is tot op heden onduidelijk gebleven. Na de vondst werden de platen opgeslagen in het depot van de Archeologische Dienst van de provincie Noord-Holland. Er is een verzoek gedaan aan de provincie Utrecht, die eigenaar is van de vondsten op het grondgebied van deze provincie, om de platen in langdurig bruikleen te geven aan het Vechtstreekmuseum in Maarssen. Dat verzoek is gehonoreerd en de grafplaten zullen nu te bezichtigen zijn in dit museum. Het belang van deze vondst voor Maarssen wordt hieronder nader toegelicht.
Vader en zoon Huydecoper
Op de koperen plaat staat het volgende gegraveerd (zie afbeelding 1):
Everard Rudolf
Gerard Huydecoper
heer van Nigtevecht
geb. augs 1767.
overl. 9 decr 1849.
In de trouwzaal van Goudestein hangt een mooie stamboom van de leden van de familie Huydecoper, verluchtigd met afbeeldingen van hun wapenschilden en die van hun echtgenotes (zie afbeelding 2). Ook Everard Huydecoper, ridder en heer van Nigtevecht, is daarop terug te vinden tezamen met zijn echtgenote Johanna Constantia Isabella Boudaen.
Hij werd geboren op Huis Raadhoven in Maarsseveen (nu Maarssen) en trouwde in 1801 in Utrecht in de Nicolaïkerk met zijn nicht, de in Amsterdam geboren Johanna Constantia Isabella Boudaen. Haar moeder was ook een Huydecoper. In december 1802 werd een zoon geboren, Constantyn Willem Hendrik. Hij zou zijn moeder niet kennen, want Johanna overleed drie weken na zijn geboorte op 13 januari 1803 in Utrecht en werd begraven in Nigtevecht.
De stamboom laat ook zien dat Everards vader Willem Huydecoper (1744-1815) was. Hij was onder andere secretaris van de stad Amsterdam van 1771-1795. In Maarssen kennen wij hem als het jongetje dat op 5 oktober 1754 op tienjarige leeftijd, na afbraak van het oude Goudestein, de eerste steen mocht leggen voor het nieuwe Goudestein zoals wij dat nu nog kennen. Het werd gebouwd in opdracht van Willems moeder Sophia van der Muelen (1705-1793), tweede vrouw en latere weduwe van Joan Huydecoper (1693-1752). Het portret van deze ‘bouwvrouwe’ hangt in de trouwzaal van Goudestein (zie afbeelding 3).
Een gevelsteen in de voorgevel van Goudestein herinnert aan de eerstesteenlegging. De tekst luidt:
Willem Huydecoper
Oud 10 jaren en 8 maanden
Heeft de Eerste steen
Van dit gebouw gelegt
Op den 5e october des Jaars 1754.
Everard Huydecoper was zoals zovelen in zijn familie bestuurlijk actief in Amsterdam. Hij was onder andere commissaris en thesaurier-extraordinaris te Amsterdam van 1788 tot 1795, een post die hij in 1795 door de komst van de Fransen verloor. Dat overkwam ook zijn vader Willem die op dat moment secretaris was van de stad Amsterdam. De thesaurie was de onder de burgemeesters staande afdeling van het stadsbestuur waaraan de zorg voor de stedelijke geldzaken, eigendommen en uitvoering van de openbare werken was toevertrouwd. Later was Everard ook kerkmeester van de Nicolaïkerk in Utrecht, lid van de rechtbank voor koophandel aldaar en directeur van een administratiekantoor voor Nationale Fondsen in dezelfde stad.
Everard hertrouwde niet na de dood van zijn vrouw in 1803, maar bleef ruim 45 jaar weduwnaar en woonde op het buiten Gansenhoef, waar hij in 1849 overleed. Hij overleefde niet alleen zijn vrouw, maar ook zijn enig kind, zoon Constantyn. Dat is de Constantyn die vermeld staat op de tweede gevonden grafplaat (zie afbeelding 4). De tekst op deze van tin en lood gemaakte grafplaat luidt:
Constantyn Willem
Hendrik Huydecoper
Geboren 21 December
1802
Overleden 10 May 1828
Constantyn werd in Utrecht geboren, bracht zijn jeugd door op Gansenhoef en verhuisde later naar de Keistraat in Utrecht. Hij trouwde in mei 1926 in de Oude Kerk te Amsterdam met zijn nichtje jonkvrouwe Henriëtte Sophia Alewijn, geboren in mei 1805 te Amsterdam en overleden in december 1870 in Utrecht. Het echtpaar kreeg in maart 1827 een zoon, Edward geheten. Zoals vader Constantyn zijn moeder nooit heeft gekend, zo zou zoon Edward nooit zijn vader kennen, want Constantyn overleed één jaar na de geboorte van zijn zoon Edward in Utrecht op 25-jarige leeftijd. Edward bewoonde, na de dood van zijn grootvader Everard in 1849, van 1851 tot zijn dood in 1883 het buiten Gansenhoef.
We hebben een tipje van de sluier kunnen oplichten, maar de twee grafplaten blijven met raadsels omgeven. Wij weten niet hoe ze in de Vecht terecht zijn gekomen, noch weten wij waar de twee Huydecopers die op de grafplaten vermeld staan, Everard en Constantyn, hun laatste rustplaats gevonden hebben. 1)
Noten
1. Zie: Langelaar, J. en Abelskamp, K. Twee grafplaten uit de Vecht. Een mysterie (bijna) ontrafeld. Tijdschrift Historische kring Breukelen 2 (2014), p.48. Zij schrijven dat de namen op de grafplaten niet te vinden zijn in de grafkapel van de Huydecopers in de hervormde kerk van Maarssen. Misschien liggen zij in de grafkelder onder de grafkapel, waarvan niet bekend is wie daar liggen. Zij liggen ook niet buiten op de begraafplaats van de hervormde kerk van Maarssen. In Nigtevecht, waar zich ook graven van de familie Huydecoper bevinden, zijn de namen ook niet te vinden. Misschien zou de zoektocht zich moeten richten op begraafplaatsen in Utrecht, althans wat de in Utrecht overleden Constantyn betreft.
Onderschriften afbeeldingen
Afbeelding 1. De van koper gemaakte grafplaat van Everard Huydecoper. Foto: ADC Archeoprojecten.
Afbeelding 2. Detail uit de stamboom van de Huydecopers: de vermelding van Everard Huydecoper, ridder en heer van Nigtevecht, met zijn echtgenote Johanna Constantia Isabella Boudaen. Foto: Bert de Ruiter.
Afbeelding 3. Portret van Sophia van der Muelen (1705-1793), de bouwvrouwe van het huidige Goudestein uit 1754. Archief Hans van Bemmel.
Afbeelding 4. De van tin en lood gemaakte grafplaat van Constantyn Huydecoper. Foto: ADC Archeoprojecten.
Streamer
We hebben een tipje van de sluier kunnen oplichten, maar de twee grafplaten blijven met raadsels omgeven.