De wandeling van De Pijper in 1916, een terugblik (Deel 2).

44e jaargang (bladzijde 133) nr.4 / IN: Periodiek HKM

Plot

De wandeling van De Pijper in 1916, een terugblik
Deel 2

Auteur: Ria Tijhuis

In deel 1 zijn de eerste stappen van De Pijper beschreven, beginnend bij het station. Hij wandelde vervolgens over de Nieuwe Stationsweg naar het kanaal. Verder lopend over de draaibrug had De Pijper een goed zicht op de watertoren die aan de Maarssense kant van het kanaal stond. De eerste steen werd gelegd op 25 juni 1910 en de toren heeft dienst gedaan tot 1953. In juni 1976 werd de watertoren, tezamen met het brugwachtershuis van de inmiddels verdwenen draaibrug, gesloopt. Zij waren een sta-in-de-weg geworden voor de verbreding van het kanaal.
Aan de overkant van het kanaal kwam De Pijper uit op de Stationsweg. De weg dateert uit de tijd rond 1843 toen de spoorlijn Amsterdam-Utrecht werd aangelegd en Maarssen een eigen spoorwegstation kreeg. Het was toen nog een weg door weilanden die pas veel later bebouwd zouden worden. De eerste bebouwing vond in het begin van de twintigste eeuw plaats. Industrieel en wethouder C.E. Wolff liet in 1913 zijn villa De Wolfshoek bouwen op de hoek van de Stationsweg en de Straatweg.
Er was in die periode sprake van een landelijke Stationsweg. De noordzijde van de straat was nog weiland met grazende koeien. De drie huizen aan de zuidzijde behoren tot de oudst gebouwde woonhuizen. Het huis, nu Stationsweg nr. 3, dateert uit 1928 en is ontworpen door de bekende Maarssense architect Wybren Wijmstra. Het huis nr. 7, onderdeel van twee woningen onder één kap, is van 1926. Het woonhuis daarnaast is het oudste, gebouwd vóór 1925, maar later aanzienlijk vergroot. Bijna alle andere huizen aan de Stationsweg zijn in de jaren dertig gebouwd. Aan de Stationsweg stond ook de in 1998 afgebroken villa van C.E. Wolff.
Op de hoek van de Stationsweg staat thans een modern appartementencomplex. De paar kastanjebomen bij het complex waren ooit onderdeel van de oprijlaan van de villa. In een muur van het complex aan de Straatweg is nog een herinnering te vinden aan de villa, namelijk de oude gevelsteen met het opschrift De Wolfshoek 1913. Er zijn ook geen weilanden meer, de straat is aan weerszijden volledig bebouwd. Een belangrijk verschil met vroeger is ook dat de Stationsweg ten behoeve van de aanleg van de rotonde in 2002 aanzienlijk ingekort is ten koste van het weilandje dat vroeger aan de kop van de Stationsweg lag en ten koste van de vroegere tuin van Villa De Wolfshoek. De aanleg van de nieuwe wijk bij de Maarsserbrug heeft geleid tot een ontsluitingsweg aan het begin van de Stationsweg. De huidige inrichting van de straat dateert van een paar jaar geleden. Ter beperking van de overlast van auto’s zijn toen parkeerhavens aangelegd en werd de rijweg versmald. Veel veranderingen maar nog steeds een mooie straat!
Ook een cultuurhistorisch bijzondere straat. In de ‘Cultuurhistorische waardenkaart Stichtse Vecht’ wordt daarover het volgende opgemerkt: “Aanvullend op de reeds aangewezen beschermde dorpsgezichten is er een aantal plekken aan te wijzen die kenmerkende historische fenomenen goed representeren.” Gewezen wordt dan onder andere op de nieuwe uitvalswegen met bebouwing die midden negentiende eeuw aangelegd werden om de verbinding tot stand te brengen tussen de nieuwe spoorwegen die overal werden aangelegd en de dorpskernen. De Stationsweg is zo’n historisch nieuw stedenbouwkundig fenomeen en wordt als volgt omschreven: “(…) lint van hoofdzakelijk geschakelde (middenstands-) woningen en herenhuizen op grote percelen, aan uitvalsweg (naar station).”